تبليغاتX
محسن چاوشی
جمعه 23 اسفند1387
این ده دیوانه کننده
دلم می خواست برای اینکه لااقل خودم هم بفهمم کدوم آهنگها رو بیشتر دوست دارم لیستی درست کنم . خوب ملاک های زیادی رو می شد در نظر گرفت . حتی می شد آهنگهای برتر رو انتخاب کرد ، اما نیاز به یک طبقه بندی شخصی تر داشتم . فهرستی از دیوانه کننده ها . شروع کردم . متجاوز از ۲۰ تا شد اما درباره ی ده تای اول خیلی می شد صحبت کرد . چون دیگر قرار نیست از همه صحبت کنیم ، باید حتما اسمی از چندتایشان ببرم تا شب بتوانم بدون عذاب وجدان بخوابم ! از عشق دو حرفی و بازیگر ( نسخه ی اسلو ) و زخم زبون ( نسخه ی داخل فیلم ) و شادابی و توبه نامه و تو و فاصله و هفته های تلخ من و نشکن دلمو و خیانت ( سنتوری ) و خودفریبی و عروس من اسم می برم که لحظه های تکرار نشدنی ای برایم ساختند و فرصت نیست کامل راجع بهشان صحبت شود .
و اما ...


۱۰ - قاتل حرفه ای *
مسخره است ! این یکی از آهنگ هایی است که محسن از خواندنش پشیمان شده ، موزیکش را با Dance Ejay ساخته اند ( که کافی است تا اعتبار یک آهنگ که هیچ یک خواننده را زیر سوال ببرد ! ) ، ترانه اش چنگی به دل نمی زند و هزار عیب و ایراد دیگر . چهره ای از این آهنگ ساخته شده که نه طرفداران دوست دارند درباره اش صحبت کنند نه خود محسن ( که حتی از پخش آن راضی نبوده ) و انصافا قابل دفاع هم نیست . نه شعرش نه مضمونش نه موزیکش اما جادویی دارد که اینجا جای گرفته . قدرتی غیر قابل توضیح . یکی از تراک های آمیخته با خش ! از همانهایی که فیلتر خش چاووشی ( !! ) با دوز بالایی بهشان اضافه شده ! **
فضای آهنگ فضایی خشن است و با اینکه شعر و موزیک چندان قوی نیستند اما کاملا با هم و مهم تر با صدای محسن مچ شده اند . صدای ظریف حامد هاکان هم هر مزید بر علت شده تا هر چه بیشتر متوجه شویم « با خنجری » چقدر کلمه ی ضمختی است !
می کشمد اگه یه روز با غریبه ببینمد گل منی نمی زارم دسد دیگه بچیندد
با خنجری دشنه وازه سینه ی داغ دو میام
مگه چه کردم با دلد عمری بودم دو چنگ دو
هیچ گاه از شنیدن «ت» هایی که با این شدت می خواندشان سیر نمی شوم .

* : نسخه ای که چاووشی دو بیت اول را می خواند مد نظر است
** :‌ مراجعه شود به مصاحبه با همشهری جوان که فردی فکر می کرد خش توسط فیلتر ایجاد می شود
!

۹ - تبریک
تبریک در یه شاخه نیلوفر خیلی به چشم می آید . شاید اگر کجاست بگو در آلبوم نبود تا با نحوه ی خوانده شدن خاصش دل از هواداران ببرد ، تبریک محبوب ترین تراک آلبوم می شد . تبریک به نظرم بهترین تلفیقی است که در یه شاخه نیلوفر انجام شده و قسمت های میانی اش به شدت می چسبد ! از لحاظ ترانه هم باز خوش می درخشد اما آنچه تبریک را تبریک می کند هیچ کدام از اینها نیست .
ای وای است و تسلا .
« تو صدای قلمبو نشنیدی ای وای »
« به تو تبریک میگم به تسلای دلم »

۸ - سنگ صبور
جدیدا دیگر نمی توانم این آهنگ را گوش کنم . احساس ثقل می کنم ! بغضی شروع به فشردن گلویم می کند که وسط هایش مجبور می شوم ولوم را کم کنم . نمی دانم هر چه هست به تازگی ایجاد شده و گویا تازه بعد از ۲ سال فهمیده ام چقدر این تراک سنگین است .
از امیر ارجینی که کولاک می کند بگذریم .... ولی صبر کن .
مگر می شود از امیرِ سنگ صبور گذشت ؟ فکر کنم در بین این ده دیوانه کننده ، سنگ صبور ، بیشترین تاثیر را از شعرش می گیرد . چقدر این آهنگ افسرده است ای خدا .
نمونده از جوونیام نشونی پیر شدم پیر تو ای جوونی
مجنونم و دل زده از لیلیا خیلی دلم گرفته از خیلیا
لعنتی ! باز آن بغض به سراغم آمد . بریم بعدی ...

۷ - شبانه
شبانه را احتمالا با نام رفیق روزهای خوب می شناسید . این آهنگ خیلی زیباست . خیلی لطیف است . بیتهای قشنگی دارد و یکی دیگر از بهترین های ارجینی است . لحن خسته ای دارد و ملودی اش فوق العاده زیباست . پخش شدن شبانه در کنار خودفریبی و توبه نامه ( صفا ) و خاطره های تو ( نمی تونم نمی تونم عزیزم ) یکی از اتفاقات فراموش نشدنی دوران چاووشیستی است . لحظه ای که بعد از مدتها بی خبری و خماری ۴ تراک دل نشین با هم پخش شدند . کاش صدای گوش خراش اول آهنگها نبود و کیفیت ها کمی بهتر بود تا بیشتر قدر می دیدند . این ۴ ترک اصلا به آنچه حقشان بود نرسیدند . امیدوارم با کیفیت همه شان را گوش دهیم ...


۶ - کم تحمل
نمی دانم چه توضیحی لازم است برای دیوانه گری این آهنگ داده شود . روزی که متاسفم پخش شد مسافرت بودم و نمی توانستم شخصا تهیه اش کنم . یکی از دوستان که دانلودش کرده بود تراکهایش را روی گوشیم ریخت . از عصرگاهی که برای بار اول آلبوم را شنیدیم فعلا می گذرم و به فردایش می پردازم . حالم چندان خوب نبود . یک بیماری مسخره هم افتاده بود به جانم ! روی تخت دراز کشیده بودم و هندزفری در گوش ، از اول آهنگها را گوش می دادم . کم تحمل که تمام شد به خودم آمدم که داشت می گریید و یک دکلمه گونه آنگونه بی تابش کرده بود .
فکر می کنم نتوانم این ده گانه را به پایان ببرم . یعنی می شود چاووشیِ کم تحمل باز تکرار شود ؟ یعنی می شود آن لحظه های بی نظیر را باز تجربه کرد ؟ موسیقی کم تحمل خیلی ساده است . بیشتر شبیه دکلمه است و موزیکی به عنوان زیر صدا . اما دیوانه کنندگی این آهنگ کجاست ؟ در آن دیلیی است که باعث شده در ذهنمان ضبظ شود « می ترسم عاقبت می ترسم عاقبت از یاد تو برم برم » « با چشمهای خیس چشمهای خیس این چشمه های غم چشمه های غم با گریه ی زیاد گریه ی زیاد با خنده های کم خنده های کم » ؟ در شعر و صدای حسین صفا ـست ؟ یا در اندوه پایان ناپذیری است که گویی بر روح و قلبش در اتاقک ضبط صدا فرود آمده و خودش را هم به گریه انداخته ؟


۵ - تو ناز می کنی
این را با « ناز » اشتباه نگیرید . تو ناز می کنی اواسط شهریور پخش شد . تو ناز می کنی آخرین باری بود که صدای محکمی را می شنیدیم که لازم نبود ناله کند تا بفهمیم « بار غم » چه کلمه ی غم انگیزی است . تو ناز می کنی پر از سر و صداهای اضافی نبود . احتمالا آخرین یادگار از دوران متاسفم ... بی خیال . بگذار از روزهایی صحبت کنیم که با تو ناز می کنی گذشت .به لحظه هایی که در جاده ها با سرعت گذشتند و آنجا حضور داشت . به ۳۴ ثانیه ی میانی ، قبل از خواندن « وقتی که خاطر غمگین تو هنوز ... » ، که حسی وصف ناشدنی دارد . به صدای سه تاری که خیلی راحت در فضای ترنس نشسته . تو ناز می کنی برایم لحظه هایی دارد که از خود آهنگ خاطره انگیزترند و شاید حضور به موقعش در آن لحظات باعث شد یکی از ده دیوانه کننده باشد .


۴- نفس بریده
به آن عصرگاه شنیدن آلبوم برای اولین بار که فکر می کنم ، اول از همه نفس بریده یادم می آید . ۱۰ باری که همان دفعه ی اول با یک چاووشیست دیگر بی وقفه گوشش دادیم و صدای دیگران را در آوردیم ! نفس بریده بی شک یکی از اصلی ترین دیوانه کننده های چاووشی است . شاید یک رکن برای اینکه بفهمیم یک کار چه چیز هایی می خواهد تا دیوانه مان کند .
ترانه ای معترض ، لحنی منحصر به فرد ، موسیقی تازه و متفاوت با آنچه تا به حال شنیده ایم . نفس بریده اصلا خسته کننده نیست . هنوز بعد از این همه وقت ، ته دلم از صدای حبابی‌ (؟) که قبل از فریادهای آخر فرزاد فرزین ( مگه بت نگفته بودم بی تو روزگار من تیره و تاره ... ) برای ۲ ثانیه می آید ، یه جوری می شود ! از شیوه ی خواندن خاص محسن چاووشی لذت می برم . مگه بت نگفته بو ـودم . بی تو روزگار من تی ـیره و تا اره . و آن دیلی لعنتی ...
نفس بریده از یک جهت دیگر نیز دیوانه کننده است . به عبارتی کاملا از یک جهت دیگر ! نسخه ی اصلی این آهنگ ( که قطعا نمی شود به آن نفس بریده یا حتی نفس بریده ۲ گفت ) یکی از عریان ترین آهنگ هایی است که می توانیم از چاووشی انتظار داشته باشیم . آنجا که خود خودش است . خودِ عصبانی اش . خودِ بتمرگش ! بهترین ترانه ای که ممکن است با صدای خشن چاووشی بشنویم . ترانه ای که مانندش را نشنیده ایم و شاید دیگر نشنویم . لحظه های آخر یک جا مانده . تیغو می کشم رو رگهام می پاشه خونم رو عکسات .... کاش باز با دندان های بسته بخواند .


۳ - توی شهری که تو نیستی
به جاهایی رسیده ایم که واژه به تنهایی جوابگو نیست . صدایی که اینجا می شنویم گویی بعد از چندین روز تشنگی به گوشمان می رسد . کاملا خشک . کاملا خسته . فضای آهنگ هم عجیب و غریب است . منحصر به فرد است . شبیه هیچ کدام از کارهای دیگرش نیست . باز هم یک موسیقی خیلی ساده و البته ملودی کوتاهی که تنها دو بار شنیده می شود .
توی شهری که تو نیستی همه جا رو غــــــــــــــــم گرفته هر کجا رفتی صدام کن عزیزم دلــــــــم گرفته
خوشبختانه نسخه ی بدون صدای مزاحم از این‌ آهنگ موجود است . احساس عجیبی لحظه ی گوش دادن بهم دست می دهد . گویی در یک مزرعه تک و تنها بر روی یک راکینگ چیر ( rocking chair ) نشسته ام و به تکان خوردن خوشه های گندم و برق خورشید نگاه می کنم . شاید هم به دور دست . نگاهی که بیشتر به نگاه مرده شباهت دارد . تنها صدایی که این سکوت را می شکند قیژ قیژ بین پایه های صندلی و سطح چوبی ایوان است . دست راستم از صندلی آویزان شده و چند پاکت نامه را به سختی در آنها گرفته ام . حالا است که بیفتند . در فکر روزگار خوش قدیم ام و قلبم نگرونه در شهری که او نیست ....


۲ - تنگ بلوری
آمدی از راه دوری تنگ زیبای بلوری آمدی دیدی دلم را خسته در کنج صبوری
چه چیزی در این ۵ دقیقه و ۲۰ ثانیه ی بی کیفیت است که اینچنین غوغا می کند ؟ از این یکی تبرئه ام کنید . تنگ بلوری خیلی غریب است . خیلی زیاد . فقط دوستش دارم . نمی دانم چرا . می دانم شاعرش هم خیلی دوستش دارد . خود خواننده را نمی دانم . شاید او هم دیگر یادش نیاید چه جادویی برای این قطعه به کار برده . شاید هم می داند . شاید هم می داند و رو نمی کند . شاید برای همین کیفیت اصلی اش را پیش خودش نگه داشته . شاید راز تنگ بلوری در همین کیفیت پایین باشد . با این که حرص عجیبی در بدست آوردن نسخه ی باکیفیت این دیوانه کننده ی شماره ی ۲ دارم اما نمی توانم ترس خودم را از شنیدن نسخه ی با کیفیتش و حسی که ممکن است بعدش بهم دست بدهد کتمان کنم . شاید راز تنگ بلوری در زیرصداهای آخر است که فریاد می زنند « قصد دل کندن ندارم از تو ای دل کنده از خود ، از تو ای برده دلم را تا شب خوب تولد » .
خیلی دوست دارم روزی ارجینی بنشیند و تمام و کمال منظورش را از این شعر توضیح دهد . تمام حس و حالش را و لحظه هایی را که این شعر بر قلمش الهام می شده . خیلی دوست دارم روزی یک مصاحبه ی کامل ۳ صفحه ای با محسن بخوانم درباره ی این آهنگ و ملودی غریبی که برایش ساخته . خیلی دوست دارم روزی بفهمم چرا این قطعه با کیفیت بالا پخش نشد . خیلی دوست دارم کنار یکی که می تواند به معنای کلمه تنگ بلوری را درک کند ، بنشینم و با هم ده بار گوش کنیم « ای همیشه جاودانه در میان لحظه هایم غصه معنایی ندارد تا تو می خندی برایم » و بعد از آن تنها به یکدیگر خیره شویم و احساسمان را با نگاه رد و بدل کنیم . خیلی دوست دارم یک پست کامل از تنگ بلوری بنویسم اما نمی توانم ... نمی توانم ...


۱ - تئاتر زندگی
من دلیلی نمی بینم که بخواهم احساسات خودم را مخفی کنم . ۱۰ دیوانه کننده ی هر کس فرق می کند . قطعا حس و حال عجیبی که در تنگ بلوری و توی شهری و سنگ صبور است در تئاتر زندگی نیست . قطعا این تراک که مربوط به خیلی قبل است را نباید با کارهایی مثل نفس بریده مقایسه نکرد . و قطعا های دیگر . اما تئاتر زندگی ( که چاووشی حتا آنرا برای خودش نساخته است و اگر صدای چاووشی را می شنویم احتمالا اتودی بوده برای کمک به فرزین در طریق خواندن که روش کار چاووشی در آهنگسازی است ) جوهره ای در خود دارد که تا به حال بیش از هر آهنگ دیگری گوش کردمش . شاید همه ی چیزی که لازم است تا یک دیوانه کننده ساخته شود ( لااقل با مینیموم های من ) در خود دارد و ضمیر ناخودآگاهم بوده که علاقه مندش شده !
دیلی دارد کولاک می کند و حک می شود :
خورشید مارشید ما کاغذی بود غذی بود فقط دکور بود و همین همین گلوله های برفیمون رفیمون آب نشدن روی زمین ی زمین
پرده به آخرش رسید رش رسید تکرار تلخ خواهشم هشم رو صحنه بی تو حالا من لا من غمگین ترین نمایشم یشم غمگین ترین نمایشم یشم یشم یشم ...
ترانه مفهوم خیلی قشنگی دارد و تشبیه های قشنگنش به دل من یکی که حسابی می نشیند . ای کاش ترانه سرایش مشخص بود تا دیگر کارهایش را می خواندیم ( فرزین در مصاحبه ای گفته چون اسم شاعر کار را نمی دانستیم با هماهنگی با خود محسن به نام محمد فراهانی به بازار فرستادیم . هر چند همان جا از فردی به اسم آقای اکابری (؟) نام برده شده که نمی دانم اگر اسم شاعر را نمی دانستند پس آقای اکابری دیگر کیست ؟ )
تئاتر زندگی را بسیار دوست دارم و روزهایی که پخش شد ، سعی می کردم بی خوابی های موقت ام را با شنیدن شبانه اش جبران کنم . چند نسخه از آن پخش شد و ای کاش نسخه ی اصلی اش را با کیفیت خوب بشنویم . تئاتر زندگی از آن صداهای حباب مانند هم دارد که می توانید از « نقش نبودن واسه تو نقش شکستن واسه من » تا « ای بی صدا حرفی بزن » بشنویدشان . یک جورهایی تئاتر زندگی نفس بریده ی آرام است ! یک ترنس قوی با شباهت های زیاد در ساختار و ملودی و استفاده از اصوات و دیلی و البته لحن منحصر به فرد چاووشی که « پیاده تا نبودنت رفتم و تنها تر شدم » را می کند « بیاد تو نبوند رفدم و دنها در شدم » !

***
این ده گانه ی من بود از چاووشی . ده گانه ای با حال و هوا و شعر ها و فضاها و سبکهای گوناگون . ده گانه ای از اول تا به امروز . چاووشی در مصاحبه ی جدیدش انتظار تکرار این دیوانه کننده ها را برابر با تکرار خود و عدم پیشرفت قرار داره . شاید آنچه از انتظار هواداران برداشت می کند تکرار کارهای قبلی است . در حالیکه انتظار من نوعی به عنوان هوادار تکرار دیوانه کننده هاست نه برگشت به قبل . دیوانه کننده هایی که نه لازم است در یک سبک باشند نه با یک لحن به خضوص خوانده شوند . می توانند صدای خشک توی شهری باشند یا صدای محزون کم تحمل یا صدای خشن نفس بریده . لازم نیست حتما گفته شود تیغو می کشم رو رگهام ، تو در سراب آینه شبانه خنده می کنی هم جواب می دهد !
با این حال آینده روشن است . هیچ کسی منکر پیشرفت های تنهای بی سنگ صبور نیست . شاید کمی از خودش دور شده . هرچند پیشرفت خوب است اما برابر با قدرت نیست . در عین پیشرفت می توان قدرت دیوانه کنندگی را از دست داد و در عین بی کیفیتی و سادگی می توان قدرت تنگ بلوری را به دست آورد . این دور شدن از خود است که خطرناک است .
با این حال آینده روشن است . هنوز تبریک ـی پیدا می شود که هم امیدوارمان کند هم وارد فهرستمان شود . هنوز هفته ها و کجاس بگو هست . هنوز زمان زیاد است و راه های نرفته زیادتر . کامنت دانی بماند برای ده گانه های شما
+ نوشته‌ی invisible در 19:6 جمعه 23 اسفند1387